Uluslararası Hukuk’un Uluslararası İlişkileri Anlamamıza Katkısı

indirHukuk;   bireylerin   birbirleriyle,  bireyin  devletle  ve  devletlerin  devletlerle olan  ilişkilerini  düzenleyen  kurallardır.  Bu kuralların doğru bir şekilde uygulanması ve işlerlik kazanması  uluslararası  ilişkilerde  büyük  bir   önem taşımaktadır.  Uluslararası  alanda  faaliyet  gösteren  aktörler  arasındaki ilişkileri  inceleyen  bilim  dalı  uluslararası  ilişkilerdir.  Daha  önceleri  siyaset biliminin  bir alt  dalı  olan  uluslararası  ilişkiler disiplini  1900’lü yıllar  ile beraber  ayrı  bir disiplin olarak gelişimini sürdürmüştür.  Bununla beraber uluslararası  ilişkiler ile siyaset bilimini birbirinden ayırmak neredeyse imkânsızdır.  Ancak  20.yüzyılın  başında  uluslararası  ilişkiler,  siyaset  biliminin yanında  ayrı  bir  ekol  olarak  yerini  almıştır.[1]

Uluslararası ilişkiler disiplinin üç alt dalından biri de uluslararası hukuktur.  Uluslararası hukuk,  uluslararası  ilişkilerin hukuksal boyutunu bilimsel bir disiplin içinde incelemektedir.  Devletlerarası hukuk olarak da adlandırılan uluslararası  hukuk, uluslararası toplumu oluştıran aktörler arasındaki  ilişkileri  düzenleyen  ku­rallar  bütünüdür. Ancak uluslararası ilişkilere  yeni  aktörlerin girişi bu dalı sadece devletlerarası olmaktan çıkarmıştır. Uluslararası ilişkilerde  bu yeni aktörlerin ortaya çıkışıyla, uluslararası hukukun süjeleri de yenilenmeye başlamıştır. Bu durum,  aslında  küreselleşmenin de bir sonucudur.[2]

Uluslararası hukukun,  uluslararası gelişmelerin tarihsel bir perspektifle açıklanmasında  etkisi  büyüktür.  Roma  İmparatorluğu ile yabancılar arasındaki ilişkileri  düzenleyen  ‘’ius gentium’’  bir  bakıma  modern  uluslararası  hukukun ilk  habercisidir. Ancak  ilk  uluslararası  hukukun  kurallarının  önemli  bir   kısmı dini motiflerle yapılan otuz yıl savaşlarını sona erdiren 1648 Vestfalya  Antlaşması’yla  genel  nitelik  kazanmıştır.  Uluslararası  hukuk  bugün,  küresel  hegemonyayı düzenleme çabasıdır. Uluslararası  hukukun  bugün  içinde  bulunduğu şey bir dönüşüm  sürecidir.[3]

Uluslararası  hukukun  uluslararası sisteme etkisi nedeniyle  ulusal hukuktan ayrılma durumu ortaya çıkmıştır. Böylece uluslararası hukuk, uluslararası toplum  tarafından  uluslararası  ilişkilerin  en  önemli  öğesi  haline getirilmiştir. Uluslararası hukuk, ulusal hukuklardan farklı olarak  devletlerarası ilişkileri düzenleyen hukuk düzenidir.  Ayrıca  uluslararası  hukukun  merkezi bir yasama ve normlarını uygulatıp, yaptırım ortaya koyacak bir yargı organı bulunmamaktadır.[4]

Sonuç olarak;  uluslararası  hukukun  işlevi,  sistemin  istikrarını ve  güvenilirliğini korumaktır. Ancak teorideki bu görüş, pratik uluslararası konjoktürde uygulanamamaktadır. Uluslararası hukukun aktörlerinden devletlerin aralarındaki  güç mücadeleleri,  sistemin işleyişine engel olmaktadır. Bu durumun ortadan kaldırılması, uluslararası hukukun katkısıyla uluslararası toplumun sorumluluğunda olacaktır.

Emre ERDEMİR
Akdeniz Üniversitesi Uluslararası İlişkiler

Kaynakça

[1] http://www.tuicakademi.org/index.php/temel-kavramlar/4517-uluslararasi-hukuk-tarihi

[2] http://did.ormansu.gov.tr/did/Files/ULUSLARARASI%20HUKUK.pdf

[3] http://www.ansar.de/sosyalbilimler/u/003.htm

[4] http://semihaustun.blogcu.com/uluslararsi-iliskiler-disiplini/6805562

Hakkında Emre Erdemir

İlginizi Çekebilir

AB Ders Notları I: Avrupa Birliği’nin Askerî Operasyonları

EUFOR Althea: Bosna Hersek’te 1995 yılından imzalanan Dayton Barış Antlaşması’nın uygulanmasını sağlamak ve uygulanmasını denetlemek …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir