Kaynak: bosnahersek.ba

AB Ders Notları I: Avrupa Birliği’nin Askerî Operasyonları

EUFOR Althea: Bosna Hersek’te 1995 yılından imzalanan Dayton Barış Antlaşması’nın uygulanmasını sağlamak ve uygulanmasını denetlemek için NATO tarafından oluşturulan SFOR ve IFOR’un yerine geçen askerî yapıdır. 2 Aralık 2004 tarihinde görevine başlamıştır. Günümüzde de görevine devam eden EUFOR’un, savunma reformu ve savaş suçlularının gözetim altında tutulması gibi spesifik görevleri bulunmaktadır.

Concordia Operasyonu: AB ile NATO arasında 2002 yılında oluşturulan Berlin Plus düzenlemeleri çerçevesinde, AB’nin NATO imkân ve kabiliyetlerini kullanması öngörülmüştür. Bu öngörünün ilk örneği AB’nin Makedonya’da yürüttüğü Concordia Operasyonu’dur. 27 Şubat 2003 tarihinde başlayan operasyon, NATO kuvvetleri yerine AB kuvvetlerinin geçmesi ve 2001 yılında Makedonya’daki etnik çatışmaları durduran Ohrid Çerçeve Antlaşması’nın yürütülmesinin sağlanmasıdır. Bu çerçevede Makedon güvenlik kuvvetlerine destek verilmiştir. Görevini tamamlamıştır.

EUTM Mali: Mali’deki siyasi istikrarsızlıklar sonucu çatışmaların artması sonrasında, bu bölgenin güvenliğinin sağlanması amacıyla 2012 yılında kurulan bir askerî yapıdır. Savaş operasyonlarında direkt olarak yer almayacak bu yapı, AB üyesi 22 devletin katılımıyla oluşturulmuştur. Amacı; Mali ordusunun modernizasyonunu sağlamak, ülkenin güvenliğinin sağlamasına destek olmaktır. Bu kuvvet, 2013 yılından sonra eğitilen Mali ordusuna yetki devrine başlamıştır, ancak buradaki görevi resmî olarak devam etmektedir.

EUMAM RCA: 2015 yılının Mart ayında Orta Afrika Cumhuriyeti’nde başlayan çatışmaların ardından Fransa’nın öncülüğünde 16 AB devleti bu operasyonu başlatmıştır. Bu misyonun amacı, Mali’deki gibi silahlı kuvvetlerin modernizasyonunun sağlanmasıdır. Bir yıl süresi olan bu misyon, görevini tamamlamıştır.

EUTM Somali: 2010 Nisan ayında başlayan, Somali  Aden Körfezi’ndeki korsanlık faaliyetlerinin sona erdirilmesi için Somali kuvvetlerinin eğitilmesini amaçlayan bir misyondur. Günümüzde de devam eden bu misyon sayesinde korsanlık faaliyetleri sona erdirilmiştir. Misyonun eğitim görevi devam etmektedir.

EU Navtor Atalanta: Avrupa Birliği’nin tek başına yürüttüğü en başarılı operasyon olarak ifade edilebilir. 2008 yılından beri devam eden operasyon, Aden Körfezi’ndeki korsanlara karşı oluşturulmuştur. AB devletlerinin deniz kuvvetlerinin katıldığı ilk operayondur.

EUNAVFOR MED: Akdeniz’de insan kaçakçılığıyla mücadele için kurulmuş bir misyondur. Özellikle Suriye’deki iç savaştan sonra yaşanan mülteci krizi sonrası Akdeniz’den Avrupa’ya göçü önlemek için kurulmuştur. 2015 yılında oluşturulan misyon, Frontex ile birlikte günümüzde de görevine devam etmektedir.

Artemis Operasyonu: Haziran 2003 tarihinde  başlayan bu operasyon, Demokratik Kongo Cumhuriyeti’ndeki etnik çatışmalarının önlenmesi amacıyla yapılmıştır. AB’nin kendi başına katıldığı ve üye devletlerin kuvvetlerini kullandığı ilk operasyon olan Artemis, Eylül 2003 tarihine kadar devam etmiştir. Sınırlı bir alan ve zamanda yapılan bu operasyon, AB’nin ODGP kapsamında rolünün ortaya konulması açısından önemlidir. Eylül 2013 tarihinden sonra Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde BM kuvvetleri görev yapmaya başlamıştır.

Emre ERDEMİR

Marmara Üniversitesi
Avrupa Birliği Siyaseti ve Uluslararası İlişkiler Anabilim Dalı

Hakkında Emre Erdemir

İlginizi Çekebilir

Rusya’nın Avrupa Projesi: Avrupa Birliği’ne Bir Karşı Güç Mü?

16 Ekim pazartesi günü, Ukrayna’nın doğusundaki çatışmalara gönüllü olarak katılan Rus vatandaşlarına saygı sunmak amacıyla …

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir